De maskerades van Picasso en Ensor


James Ensor, Die Masken und der Tod, 1898, © Kunst Museum Winterthur, Stiftung Oskar Reinhart

Twee van de grote meesters van het modernisme ontmoeten elkaar in deze tentoonstelling in de Reinhart am Stadtgarten: James Ensor (1860 – 1949) en Pablo Picasso (1881 – 1973). Het thema is de maskerade.

Het masker als object en symbool, de vermomming als spel met identiteit en enscenering, zijn centrale thema’s in het artistieke werk van beiden.

Terwijl Picasso tot het kubisme kwam door Afrikaanse maskers als cultobjecten te bestuderen, wordt Ensor beschouwd als de schilder van maskers bij uitstek. Hun belangstelling strekte zich ook uit tot jongleurs en acteurs: het spektakel van het circus in het werk van Picasso, het ritueel van het carnaval bij Ensor.

Aan de hand van tekeningen en prenten van beide kunstenaars, gecombineerd met schilderijen en sculptuur, ontstaat een dialoog die een vergelijking van de kunst van beiden mogelijk maakt.

De wonderbare natuur


Patricia Huguenin, Audrey Margand. La nature amoureuse, Moulins souterrrains du Col-des-Roches, Le Locle.

De tentoonstelling (La nature amoureuse) presenteert het werk van twee fotografen: Patricia Huguenin en Audrey Margand.

Hun lenzen hebben de stoeipartijen en passies van dieren in de vier seizoenen vastgelegd. De beelden scheppen telkens gevoel van verwondering en emoties..

De vele verschillende soorten dieren verschijnen in natuurlijke, spontane poses.

Opgezette dieren uit het Natuurhistorisch Museum van La Chaux-de-Fonds geven plaatsen de foto’s in perspectief van de echte dierenwereld.

Het industriële erfgoed van Aargau


Foto: Museum Aargau Windisch

De industrie in het kanton Aargau heeft internationale geschiedenis geschreven. Geselecteerde voorwerpen, foto’s en unieke hedendaagse documenten geven een indringend beeld van de diversiteit, de innovatieve kracht en de wereldwijde netwerkvorming van de industrie in dit kanton.

De tentoonstelling Von Menschen und Maschinen in het SBB-Gebäude in Windisch toont niet alleen het industriële erfgoed, maar ook de wijze waarop ondernemingen in het kanton de structurele veranderingen van de laatste decennia het hoofd hebben geboden.

Ze wijst op de uitdagingen en stelt aan de orde hoe de mens zal werken, produceren en consumeren in de (nabije) toekomst.

Verdere informatie: www.museumaargau.ch/menschen-und-maschinen

Het virus en utopia


James Gillray (1756-1856), London 1802, cartoon cowpox vaccin en tegenstanders. Foto: Wikipedia.

In tijden van crisis hebben utopieën en (valse) profeten de wind in de zeilen. De tentoonstelling (Virus – Crisis – Utopia) plaatst dit fenomeen in historisch en actueel perspectief.

De pandemie van het coronavirus is de meest ingrijpende verstoring van het maatschappelijke leven sinds de Tweede Wereldoorlog. Het is niet verwonderlijk dat er weer veel voorspellingen en voorstellingen over de toekomst het daglicht zien.

Een blik in het verleden leert dat utopisch denken, visioenen en (valse) profeten in dergelijke situaties hoogtij vieren. De vraag is hoe je deze kunt herkennen en of er patronen zijn. Dat is het thema van deze tentoonstelling

Sophie Taeuber-Arp


Poster tentoonstelling. Sophie Taeuber-Arp 1920. Stiftung Arp e.V., Berlin.

Sophie Taeuber-Arp (1889-1943) was een pionier van de abstractie. Zij bedacht een vorm van abstractie die door haar vakmanschap steeds verder werd ontwikkeld.

Haar oeuvre omvat textielwerken, een poppentheater, kostuums, muurschilderingen, meubels, architectuur, grafische ontwerpen, schilderijen, tekeningen, sculpturen en reliëfs.

Lang nadat ze in de baan van Dada (Zürich 1916) voor het eerst dans als expressief register ontdekte, bleef het levendige spel van evenwicht en beweging een belangrijk kenmerk van haar kunst.

De tentoonstelling (Gelebte Abstraktion) presenteert haar veelzijdige werk aan een internationaal publiek in samenwerking met het Museum of Modern Art, New York, en Tate, Londen.

Van Frobenius tot Picasso


Drie menselijke figuren, Egypte, Gilf el-Kebir, Wadi Sura, 1933, Elisabeth Charlotte Pauli, aquarel op papier, 34 × 35 cm © Frobenius-Instituut

Een van de vragen over kunst is de vraag naar haar oorsprong. De ontdekking van grotschilderingen uit het Paleolithicum aan het einde van de 19e eeuw heeft de ideeën over de oorsprong van de kunst fundamenteel veranderd.

De etnoloog Leo Frobenius (1873-1938) en zijn team schilderden kopieerden tussen 1913 en 1950 vele prehistorische rotstekeningen.

Deze tekeningen van dieren, mensen en gemengde wezens waren een sensatie en ze werden tentoongesteld in Europese en Noord-Amerikaanse musea, reeds in 1931 in Zürich en in 1937 in New York.

De tentoonstelling (Kunst der Vorzeit – Felsbilder der Frobenius-Expeditionen) toont 120 werken, die getrouwe reproducties zijn van de originelen in grotten en op rosten.

Vanaf de vroegste bekende grot- en rotstekeningen, zo’n 40.000 jaar geleden, tot heden wordt de ontwikkeling van de kunst op een aanschouwelijke wijze in beeld gebracht.

Charlie Chaplin en de Grote Dictator


Corsier-sur-Vevey, Chaplin's World, Chaplin und der Grosse Diktator. Chaplin's World™ © Bubbles

Chaplin’s World viert de 80e verjaardag van een van Charlie Chaplins (1889-1977) meest iconische en moedige films: De Grote Dictator (The Great Dictator).

Nooit eerder vertoonde foto’s, een presentatie van uit de film geknipte scènes en beelden van achter de schermen resoneren fictie met de geschiedenis.

Charlie Chaplin was een van de weinige filmmakers uit de jaren dertig die Adolf Hitler en zijn partij en gevaar publiekelijk aan de orde stelde.

Hij werd geconfronteerd met economische en politieke druk en financierde de film zelf.

De première vond plaats op 15 oktober 1940 in New York. Voor de meeste (West) Europese was dit pas na de Tweede Wereldoorlog of na het communisme (1989).

De tentoonstelling presenteert nooit eerder gepubliceerde foto’s die tijdens de opnamen zijn gemaakt, de context van de creatie, productie en distributie van zijn eerste sprekende film.

De tentoonstelling is beschikbaar in drie talen (Frans, Duits, Engels) en begint met een synopsis van de film.  Deze introductie van zijn cinematografische werk geeft een inzicht in de werkwijze van Chaplins filmstudio’s. Chaplin’s World beschikt zelfs over een compleet nagebouwde Hollywood studio.

Duits-Duits naoorlogs design


Val van de Muur, Berlin, 12. November 1989 © Tim Wegner / laif

Met de deling van Duitsland vanaf 1949 bleven design en alledaagse cultuur zich aan beide kanten van de grens afzonderlijk ontwikkelen: in het Westen (Bondsrepubliek, BRD) als motor van het Wirtschaftswunder, in het Oosten (Duitse Democratische Republiek, DDR) als onderdeel van de socialistische planeconomie.

Meer dan 30 jaar na de val van de Muur (1989) presenteert het museum de eerste grote omvangrijke tentoonstelling over naoorlogse Duits-Duitse vormgeving.

De tentoonstelling (German Design 1949-1989. Two Countries, One History) vergelijkt de vormgeving van de voormalige DDR en de BRD en belicht zowel ideologische en vormgevingsverschillen als parallellen en kruisverwijzingen die Oost en West met elkaar verbonden.

De tentoongestelde stukken variëren van iconisch meubilair en verlichting tot grafische kunst, industrieel ontwerp en binnenhuisdecoratie tot mode, textiel en juwelen.

Georges Bemberg


Foto: Fondation l'Hermitage, Lausanne.

De Hermitage presenteert een selectie van de grootste meesterwerken uit de prestigieuze privécollectie van Georges Bemberg (1915-2011).

Gedurende zijn leven heeft deze illustere verzamelaar en letterkundige een grote collectie schilderijen, tekeningen en kunstvoorwerpen verzameld.

Voor de eerste keer wordt deze collectie buiten de muren van de Bemberg Stichting (Toulouse) tentoongesteld. De collectie onderscheidt zich door de uitzonderlijke kwaliteit van haar schilderijen en tekeningen uit het einde van de 19e en het begin van de 20e eeuw, maar ook door de pracht van kunst van de Oude Duitse, Vlaamse, Venetiaanse en Franse Meesters.

De tentoonstelling (Chefs-d’œuvre de la collection Georges Bemberg) brengt 132 van de meest opmerkelijke schilderijen en tekeningen uit deze collectie samen.

Warja Lavater


Warja Lavater, 1939, Umsetzung des Signets der Schweizerischen Landesausstellung von 1939 auf Hut, Tuch und als Anstecknadel. © ProLitteris.

De tentoonstelling (Sing-Song-Signs & Folded Stories) richt zich op de kunstwerken van Warja Lavater (1913-2007).

De kunstenares bedacht een beeldtaal in haar gevouwen boeken – Wilhelm Tell (1960), Rotkäppchen (1960) en Leidenschaft und Vernunft (1961).

Ze ging deze techniek verder uitdiepen in verschillende andere media en kunstwerken. Internationale bekendheid verwierf ze met Wilhelm Tell, gepubliceerd door het Museum of Modern Art in 1962.