De onderschatte horizontale kroonlijst in kunst en architectuur


Meister GA mit der Fussangel (um 1538 tätig), Korinthischer Sims mit Akanthusblättern verzierte Konsole, 1530 – 1540, Kupferstich, Graphische Sammlung ETH Zürich.

Overal zijn kroonlijsten te vinden. Ramen, deuren, plafonds, spiegels en wandbekledingen uit alle eeuwen hebben sierlijke profielen rond hun randen. Auto’s, kleren, meubels en huishoudelijke artikelen hebben hun eigen kroonlijst-achtige elementen. Strepen, banden en lijnen van verf lijken op kroonlijsten wanneer zij artefacten van verschillende aard omlijsten of bekronen. En toch worden ze gemakkelijk over het hoofd gezien.

Daarom wordt dit onderschatte architectonische element opnieuw geëvalueerd in de tentoonstelling (Die Unterschätzte Horizontale das Gesims in Kunst und Architektur). De kroonlijst zal daar zijn lang verwachte grote entree krijgen.

De kroonlijst, ooit een essentieel onderdeel van elke klassieke architectonische compositie, trok aan het begin van de 20e eeuw de woede aan van de modernisten.

Het werd meermaals beschreven als het meest expressieve, maar ook het meest problematische onderdeel van de architectuur. In tekeningen, etsen en kunstwerken heeft het herhaaldelijk de aandacht getrokken.

Daarom opent de geschiedenis van de kroonlijst in vele opzichten een nieuw perspectief op de diverse geschiedenissen van de architectuur en haar voorstellingen.

Om deze geschiedenissen aan het licht te brengen en de complexe rol van de kroonlijst in de architectuur, de stedenbouw en de kunst te belichten, brengt de tentoonstelling en unieke selectie van meer dan 150 tekeningen, prenten, boeken en voorwerpen uit de 15e eeuw tot nu samen.

Onder de tentoongestelde auteurs en kunstenaars zijn Francesco di Giorgio, Gottfried Semper, Frank Lloyd Wright en Le Corbusier.

 

 

Antigone en Chalk Fall


Tacita Dean, Chalk Fall, 2018. Courtesy the artist, Marian Goodman Gallery New York/Paris, Frith Street Gallery London

Antigone wordt aangevuld met een kleine collectie werken van Tacita Dean (1965) die nauw verband houden met deze film.

De grootschalige schoolbordtekening, Chalk Fall (2018) is gebaseerd op de Cliffs van Dover. Daarnaast zijn er werken met leisteen, waaronder een recente tekening, Cynthia Teeming-Cynthia being a full moon.

De tentoonstelling toont verder een groep korte 16mm-films die voor het eerst samen worden getoond: Ear on a Worm (2017), A Cloud makes itself (2020), Providence (2018) en LA Magic Hour (2019-2021).

 

Antigone van Tacita Dean


Fragment Antigone, Kunstmuseum/Gegenwart, Basel.

Het museum presenteert de Zwitserse première van Antigone (2018), het meest complexe werk van Tacita Dean (°1965) tot nu toe.

De presentatie van de uur durende, anamorfe 35mm-film wordt gecontextualiseerd door andere films, foto’s, fotogravures en krijttekeningen van de Brits-Europese kunstenares.

Antigone draait om de naam ‘Antigone’ en hoe die resoneert, niet alleen in de Griekse literatuurgeschiedenis, maar ook in het leven van de kunstenaar zelf.

Antigone is de naam van Deans oudere zus en was een van de eerste woorden die de kunstenaar ooit leerde. Antigone’ is ook de gelijknamige heldin in de Thebaanse trilogie van de Griekse tragedieschrijver Sophocles, wat Dean ertoe bracht haar eigen verhaal te verweven met de mythologische kosmische orde van de klassieke oudheid.

Het centrale thema in Antigone is blindheid: de door de kunstenaar zelf gewilde blindheid en actie worden op prismatische wijze gebroken, wat een panoplie van stralende beelden oplevert.

De kunstenares heeft zich de laatste tien jaar toegelegd op het hergebruiken van enkele van de eerste visionaire filmtechnieken die aan de basis lagen van de cinema zoals wij die kennen, en ze om te vormen tot een krachtig argument voor het medium

De vertoning van Antigone wordt aangevuld met een kleine collectie werken van Dean die nauw verband houden met deze film, evenals een recente grootschalige tekening, Chalk Fall (2018) en werken met leisteen

De tentoonstelling vervolgt met een installatie van een groep korte 16mm films: Ear on a Worm (2017), A Cloud makes itself (2020), Providence (2018) en LA Magic Hour (2019-2021).

 

Idylles tussen berg en meer


De mooiste gekleurde litho’s, gouaches en voorstellingen van het grote natuurgebied tussen Säntis en de Rijnwatervallen ten tijde van de toeristische ontdekking ervan in het begin van de 19e eeuw.

Een samenwerkingsproject (Idyllen zwischen Berg und See) van het Rosgartenmuseum Konstanz met de Zwitserse musea Turmhof Steckborn, Volkskundemuseum Stein, Museum Appenzell, Museum Rosenegg, Museum zu Allerheiligen Schaffhausen, Historisches und Völkerkundemuseum St. Gallen, Museum Herisau, vorarlbergmuseum Bregenz en gerenommeerde privé-verzamelaars.

Biel/Bienne 4.0


Foto van de expositie: Patrick Weyeneth, NMB.

Digitalisering, clouds en 3D-printen: Industrie 4.0 zal een revolutie teweegbrengen in de wereld van de arbeid. Hoewel deze transformaties ongekend lijken, maken zij in feite deel uit van een historisch continuüm.

Sinds de 19e eeuw hebben vier revoluties het werk in de industrie ingrijpend veranderd. In dit verband is de geschiedenis van Biel (kanton Bern), een industriestad, emblematisch: de invoering van machines, thermische energie, lopendebandwerk, computers, automatisering, industriële robots enzovoorts. tijdens de laatste drie industriële revoluties heeft elke nieuwe technologie de manier van werken ingrijpend veranderd.

Hoe hebben de werknemers zich gepositioneerd ten opzichte van de technologische veranderingen? Hoe is het werk veranderd tijdens de vier revoluties? Hoeveel banen zijn er verdwenen en welke nieuwe banen zijn er bijgekomen?

En, tot slot, wat zijn de bijdragen en nieuwe uitdagingen van Industrie 4.0?

Kunst van en uit hout


Jerome Blanc, Aratèle II. Foto: www.jeromeblanc.ch.

L’ Association de l’Espace culturel Assens presenteert in haar prachtige boerderij, gelegen in het hart van Gros-de-Vaud, de tentoonstelling Liber. L’essence du bois.

Ze brengt de kunstwerken van Chantal Quéhen, schilderes en schrijfster, en Jérôme Blanc, houtbewerker, onder een (tijdelijk) dak.

Chantal Quéhen werkt met inkt, collage en gravure. Ze maakt installaties en objecten van hout, en creëert unieke boeken over haar kunstspecialisatie. Chantal Quéhen beweegt zich tussen houten materie, poëzie en literatuur. In 2019 richtte ze het Atelier du Piaf op (www.atelierdupiaf.ch), gevestigd in Yverdon-les-Bains (Kanton Vaud).

Jérôme Blanc (www.jeromeblanc.ch) is geïnteresseerd in hout, brons en glas en de illusies die kunnen worden opgewekt door verschillende sculpturen van deze materialen.

Beiden zijn in Zwitserland en mondiaal be- en erkende kunstenaars.

150 jaar Italiaanse immigratie in Lausanne


(English) Poster of the exposition. Le musée historique Lausanne.

Vanaf het midden van de negentiende eeuw, de opkomst van het toerisme, spoorwegen, tunnelbouw en andere industrie wordt Zwitserland een immigratieland.

Tot de (olie) crisis van 1973 wonen en werken miljoenen Italianen voor kortere of langere tijd in het land, ook in kanton Vaud en Lausanne in het bijzonder.

Ze zullen de cultuur  en veel andere facetten van Zwitserland diepgaand beïnvloeden. De ‘italianità’ is merkbaar in de muziek, het eten, het uitgaansleven, de sport, de taal, de bioscoop, de handel en het bedrijfsleven en veel andere gebieden.

De tentoonstelling (Losanna, Svizzera, 150 ans d’immigration italiènne à Lausanne, 150 jaar Italiaanse immigratie in Lausanne) plaatst deze ruim honderdvijftigjarige immigratie in perspectief.

Het verhaal van Lausanne staat symbool van andere kantons, steden en dorpen in Zwitserland.

Het Kebes-paneel in barokke context


Joseph Plepp, die Berner Kebes-Tafel. rond 1633.Kunstmuseum Bern, Geschenk van Karl von Büren.

In de tentoonstelling wordt het beroemde Kebes-paneel uit 1633 van Joseph Plepp (1595-1642) voor in zijn barokke, cultuurhistorische context geplaatst.

Ingebed in een context van grafiek, tekeningen en schilderijen, geeft de tentoonstelling inzicht in de burgerlijke realiteit van het leven in de 17e eeuw.

Het paneel (die Kebes-Tafel), een schilderij van meer dan drie meter lang, is rond 1633 gemaakt en hing vanaf 1689 meer dan twee eeuwen lang in de theologische school van Bern.

Met meer dan 200 figuren toont het werk de beproevingen van de mens op zijn weg naar een gelukkig leven. Dit leven is verdeeld in drie delen: eenmaal in het leven zijn alle mensen onderworpen aan de grillen van het lot, begeerten, (valse) meningen (fake news zeggen we tegenwoordig) en ondeugden, kortom de tien hoofdzonden.

Alleen door verstand, opvoeding en deugden zijn sommige stervelingen in staat de derde levensfase te bereiken, het besef van wat werkelijk belangrijk is.

De afbeelding is gebaseerd op een gravure van Hendrick Goltzius (1558-1617), die op zich gebaseerde op antieke (Griekse) teksten.

 

Animal farm in Bern


August Gaul, rennende struisvogel, 1900 Brons. Kunstmuseum Bern, bruikleen van dee Zwillenberg-Stiftung.

De beeldhouwer August Gaul (1869-1921) wordt beschouwd als een pionier van de dierensculptuur. Hij beeldt met name zoo-, huis- en boerderijdieren af als wezens met een eigen karakter en levendigheid.

De kunstenaar leefde in tijden van drastische veranderingen. De industrialisatie en verstedelijking vanaf het einde van de 19e eeuw hadden ook invloed op de relatie tussen mens en dier.

Met meer dan 250 beeldhouwwerken, schilderijen, prenten en tekeningen, foto’s en boeken presenteert de tentoonstelling zijn oeuvre in dialoog met hedendaagse kunstwerken en getuigenissen uit de wetenschap en de populaire cultuur.

Deze context illustreert de moderne herdefiniëring van de relatie tussen mens en dier, een vraagstuk dat ook vandaag nog een grote relevantie heeft.

De Prix Art Humanité


Affiche expositie 'Concernées', Musée international de la Croix-Rouge et du Croissant-Rouge, Genève.

Genève is de mondiale hoofdstad van humanitaire actie. Welke invloed heeft dat op het werk van kunstenaars die hier hun opleiding hebben genoten? En meer in het algemeen, kan kunst ons helpen om humanitaire kwesties beter te begrijpen?

Sinds 2015 geeft de jaarlijkse Prix Art Humanité antwoorden op deze vragen. De prijs wordt toegekend aan kunstenaars of ontwerpers wier werk het belangrijkste principe van de Internationale Rode Kruis- en Rode Halve Maanbeweging reflecteert: menselijkheid.

De hier afgebeelde kunstenaars waren allen deelnemers aan de prijs. Menselijkheid is de kern van al hun werk, zij het op zeer verschillende manieren. Ze belichten sociale kwesties, stellen de normen in vraag die onze relatie tot onszelf en anderen bepalen.