De Blauwe en Roze periode van Picasso 1901-1906


Op 20-jarige leeftijd gaat Pablo Picasso (1881-1973-1973-1973) op zoek naar steeds nieuwe beeldthema’s en uitdrukkingsvormen, die hij tegelijkertijd perfectioneert. Stijlen en picturale werelden wisselden elkaar in hoog tempo af – de ene artistieke “revolutie” verving de andere. De tentoonstelling richt zich op de Blauwe en Roze periode (1901-1906) en daarmee op een centrale fase in Picasso’s werk. Daarnaast opent het een perspectief op het ontstaan van het kubisme rond 1907, dat zich ontwikkelde vanuit zijn eerdere oeuvre en nu in een nieuw licht wordt geplaatst.

Laterna Magica


De toverlantaarn of laterna magica was als projectieapparaat van de 17de tot de 20ste eeuw wijdverspreid. Aanvankelijk diende de vlam van een lamp, later een gloeilamp, als lichtbron, waarmee de toverlantaarn, of ook de lantaarn van horror als voorloper van de filmprojector, kleuren, beelden en verhalen over de muren liet flikkeren. Voorstellingen vonden plaats op beurzen, in cafés, theaters, kerken of thuis. Reizen met het vliegende tapijt van de Alpen naar het buitenland, wilde dieren, natuurdrama’s, sprookjes en helse scenario’s , de laterna magica dompelt het publiek onder in een symfonie van beelden.

De tentoonstelling maakt gebruik van moderne projectie- en animatietechnologie om de historische glasplaatbeelden tot leven te brengen. Het is een uitnodiging om door glinsterende schilderwerelden te wandelen en fascinerende verhalen te ontdekken in het spel van licht en schaduw. Collecties uit het Kulturarchiv Oberengadin, het  Archief, het Raethische Museum en internationale collecties illustreren de ontwikkeling van projectietechnologie en andere optische spellen tot en met de nieuwste 3D-technologie.

Oskar Kokoschka in retroperspectief


Oskar Kokoschka, Time,, Gentlemen Please, 1971. Foto: Tate Londen 2018.© Fondation Oskar Kokoschka/2018 ProLitteris, Zürich

De show presenteert de motieven van Oskar Kokoschka (1886-1980) aan de hand van een retroperspectief van 100 schilderijen en evenzovele foto´s, brieven en tekeningen. Twee van zijn grootste werken, Prometheus  (1950, Courtauld Gallery, Londen) en de Thermopylae (1954, Universiteit Hamburg) worden ook voor het eerst sinds 1962 gezamenlijk tentoongesteld.

 

Manaku en Nainsukh in vergelijkend perspectief


Affiche van de tentoonstelling. Foto: Museum Rietberg Zürich

De Indiaanse schilders Manaku en Nainsukh zijn het middelpunt van een tentoonstelling in het Rietberg museum, sowieso rijk aan schilderkunst uit India. De twee broers, die leefden tussen omstreeks 1700-1776, beeldden hun motieven zeer verschillend uit, maat tonen beiden de ontwikkeling van ornamentale kunst naar naturalistische weergave van mensen en dingen vanaf het midden van de achttiende eeuw. Manaku schilderde vooral in onze ogen macabere  voorstellingen, Nainsukh legde zich toe op de schoonheid van het hofleven.

De zon, maan en sterren in Bazel


Indruk van de tentoonstelling © Museum der Kulturen, Omar Lemke

Zon, maan en sterren worden door culturen al duizenden jaren opgenomen in hun wereldvoorstelling, ter ordening van het leven en het begrip van tijd en ruimte. De tentoonstelling belicht de rol en betekenis die de mensheid aan de zon, maan en sterren heeft toegekend. Diverse culturen in de Oriënt, Azië, Afrika, Europa, Amerika en Oceanië hebben hun eigen cultuur in een proces van veelal duizenden jaren vorm gegeven en ontwikkeld om hiermee om te gaan. De tentoonstelling geeft hiervan een indruk, van tempels, zonnewijzers en kalenders, tot zonnegoden en maangodinnen en heersende dynastieën en vorsten, die zichzelf zagen als afstammelingen van de zon. © Museum der Kulturen, Omar Lemke.

Marketing in de Alpen


Anton Reckziegel (1865-1936), Station IJsmeer van de Jungfrau-spoorweg. Alpines Museum der Schweiz

De tentoonstelling biedt een overzicht van de op het toerisme gerichte reclames vanaf het einde van de negentiende eeuw. De schilder en lithograaf Anton Reckziegel (1865-1936) staat hierbij op de voorgrond. Zijn werken worden aangevuld met hedendaagse interpretaties en toepassingen. De tentoonstelling vindt plaats in samenwerking met het Zwitsers Alpenmuseum.

Een eeuw bureau voor Toerisme


Europa (en de wereld) was in oorlog, toen op 28 november 1917 in Bern het overkoepelende Bureau voor Toerisme van Zwitserland werd opgericht. Zwitserland was al voor deze oorlog een veel bezochte trekpleister, een ontwikkeling die eind achttiende eeuw haar ingang deed met Britse aristocraten en gegoede burgerij. Het landschap, de meren, de (middeleeuwse) meren, (ski en wandel) sport, sanatoria en gezonde lucht en een tussenstop op weg naar Italiaanse steden en Romeinse verleden lagen hier aan ten grondslag. Historici, zoals Edward Gibbon (1737-1794), waren weer onder de indruk van de politieke, culturele en economische prestaties van de kantons. Het massatoerisme zou pas na de Tweede Wereldoorlog op gang komen en de tentoonstelling in Zurich brengt de ontwikkeling van de afgelopen 100 jaar in kaart aan de hand van affiches, films, brochures en ander promotiemateriaal, bijna net zo fraai als Zwitserse postzegels en bankbiljetten.

Constructuvisme en Marlow Moss


Tentoonstelling Marlow (Marjorie) Moss. Foto: Haus Konstruktiv Zürich.

De tentoonstelling besteedt aandacht aan de vrijwel onbekende Britse kunstenaar Marlow (Marjorie) ) Moss (1889-1958), die in de jaren twintig en mede geïnspireerd door Piet Mondriaan (1889-1958) mede vorm gaan aan het constructuvisme, wat blijkt uit haar tekeningen, schilderijen en sculptuur.

Monet in Bazel


De tentoonstelling toont de ontwikkeling van de Franse schilder Claude Monet (1840-1926) vanaf het laatste decennium van de negentiende eeuw van impressionisme tot de meester van tuinen, bloemen, schaduw en licht.

Migratie en integratie in het Romeinse Rijk


Affiche van de tentoonstelling. Romeins museum van Avenches en Vallon.

Aan de tenstoonstelling werken twee musea mee. Een deel van de presentatie is te zien in het Romeins museum van Avenches, op de locatie van het goed bewaarde en gerenoveerde amfitheater. Het andere deel is in Vallon te zien. Het onderwerp gaat over emigratie en integratie in het Romeinse Rijk en in het bijzonder de integratie van de autochtone, door de Romeinse overwonnen stammen of volken. In het Romeinse Rijk vond een soort globalisering plaats, die zich uitstrekte van Egypte tot Engeland, van Spanje tot Roemenië en verder, nog afgezien van de Griekse emigratiegolven vanaf de zesde eeuw tot in Afghanistan en het zuiden van Spanje in de eeuwen voor de Romeinse tijd. De thema’s richten zich op religie, multiculturele aspecten, economie en het dagelijkse leven.