Federale muzikaliteit op lokaal niveau
30 april 2026
Meer dan 40 bergtoppen boven de 4.000 meter, zo’n 1.500 grote en kleine meren, duizenden grote en kleine rivieren en beken, en misschien wel de meeste kruidentuinen per vierkante kilometer in Europa, ook de muzikaliteit per hoofd van de bevolking is zowel kwalitatief als kwantitatief groot.
Naar schatting zijn er in de stad Bazel (ongeveer 185.000 inwoners) alleen al 10.000 piccolo-spelers en duizenden drummers, waaronder ook de absolute wereldtop. Muziek zit in de genen van Bazel – met talloze amateurkoren en -orkesten, professionele muziekopleidingen en academies, evenals meerdere professionele orkesten en koren.
Pianoconcert in de Schmiedenhof in Bazel
Deze muzikaliteit beperkt zich niet tot Bazel, maar strekt zich uit van Graubünden tot Genève, van Ticino tot het Appenzellerland. Zo kan het gebeuren dat in een restaurant in St. Imier (kanton Bern) een groep handorgelspelers (Schwyzerörgeli, Handörgeli of gewoon Örgeli) uit kanton Basel-Landschaft spontaan een concert geeft.
Een antiek Örgeli
Schoolkinderen geven regelmatig straatconcerten en op veel plaatsen in de bergen vinden muziekfestivals plaats op opmerkelijke hoogte, wat betreft de ligging boven de zee en wat betreft de kwaliteit. De hoogstgelegen stad van Europa, La Chaux-de-Fonds, heeft zelfs de wereldberoemde Salle de la Musique – net zoals Montreux jaarlijks de jazz- en popelite van de wereld ontvangt.
De kwaliteit, kwantiteit en diversiteit zijn te overweldigend om op te noemen. Jodelen (het Zwitserse jodelfestival vindt in 2026 plaats in Bazel), volksmuziek, klassiek, pop, jazz en andere muziek zijn er in alle vormen.
Ten onrechte roept jodelen in het buitenland meestal slechts een meewarige glimlach op. Toch is het vaak muziek van topkwaliteit – vaak in combinatie met instrumenten en soms ook samen met andere zangdisciplines.
Daarom hier slechts een klein eerbetoon aan een van de vele lokale muzikanten – zomaar, in een prachtige romaanse kerk en in een restaurant in Saint-Imier. Ook op muzikaal gebied is Zwitserland een bottom-up-land – met de hoogste kwaliteit aan de top (al zijn ook in dit land de hoogste rechterlijke, bestuurlijke en politieke instituties aan slijtage onderhevig). Dat is geen vanzelfsprekendheid, maar ook onderdeel van cultuur, traditie, discipline, organisatie, opleiding en opeenvolgende generaties.
