De Bank voor Internationale Betalingen in Bazel
16 april 2026
De Bank voor Internationale Betalingen (BI, die Bank für Internationalen Zahlungsausgleich) werd in 1930 opgericht om de herstelbetalingen van Duitsland te beheren, zoals vastgelegd in 1919 (Verdrag van Versailles). Ruim tien jaar later, in een periode van zeer hoge inflatie en een beurscrash (1929), werd duidelijk dat deze herstelbetalingen economisch onhaalbaar en politiek gevaarlijk waren voor Duitsland.
Om deze reden heeft de BIS ook een Duitstalige naam, de Bank für Zahlungsausgleich (BIZ). De bank werd opgericht tijdens de Haagse Conferentie in Nederland. Een verdrag tot oprichting van de BIS werd ondertekend door België, Frankrijk, Duitsland, Italië, Japan en het Verenigd Koninkrijk enerzijds, en Zwitserland anderzijds. Basel werd gekozen als vestigingsplaats vanwege de neutrale status van Zwitserland, de centrale ligging in Europa en de goede bereikbaarheid.
Vanaf de oprichting tot op de dag van vandaag heeft de BIS een aantal sleutelrollen vervuld in de wereldeconomie, van het afwikkelen van de herstelbetalingen die na de Eerste Wereldoorlog aan Duitsland werden opgelegd tot het ondersteunen van centrale banken bij hun streven naar monetaire en financiële stabiliteit.
De BIS is vandaag de dag eigendom van 63 centrale banken en verwelkomt nog steeds nieuwe leden, die landen uit de hele wereld vertegenwoordigen die samen goed zijn voor ongeveer 95% van het wereldwijde bbp. Het hoofdkantoor is gevestigd in Bazel, Zwitserland, en de bank heeft twee vertegenwoordigingen: in Hongkong SAR en in Mexico-Stad, evenals Innovation Hub Centres over de hele wereld.
Haar missie is om centrale banken te ondersteunen bij het nastreven van monetaire en financiële stabiliteit door middel van internationale samenwerking en om op te treden als een bank voor centrale banken.
De BIS biedt centrale banken en financiële toezichthouders een forum voor dialoog en samenwerking, waar zij vrijelijk informatie kunnen uitwisselen, tot een gemeenschappelijk standpunt kunnen komen en kunnen besluiten tot gezamenlijke acties.
Tweemaandelijkse bijeenkomsten
Gouverneurs en andere hoge functionarissen van de centrale banken die lid zijn van de BIS komen tweemaandelijks bijeen, meestal in Bazel, om de huidige ontwikkelingen en de vooruitzichten voor de wereldeconomie en de financiële markten te bespreken. Ook wisselen zij standpunten en ervaringen uit over kwesties die voor centrale banken van belang zijn.
Andere bijeenkomsten van gouverneurs
De Groep van centrale-bankgouverneurs en hoofden van toezicht (GHOS) is een forum op hoog niveau dat verantwoordelijk is voor internationale samenwerking op het gebied van bankentoezicht. Onder voorzitterschap van Tiff Macklem, gouverneur van de Bank of Canada, komt de GHOS periodiek bijeen om te beslissen over mondiale bankregelgeving en toezicht te houden op de werkzaamheden van het Bazels Comité voor bankentoezicht.
Het Financial Stability Institute helpt centrale banken en toezichthouders hun financiële systemen te versterken. Het ondersteunt de toepassing van mondiale regels en goed toezicht. Dit doet het door middel van beleidswerk, kennisuitwisseling en opleiding.
Via dit programma van regelmatige bijeenkomsten en ondersteuning voor de belangrijkste mondiale normstellers van het internationale financiële stelsel draagt de BIS bij aan het bevorderen van de dialoog tussen centrale banken en toezichthoudende autoriteiten, teneinde de mondiale monetaire en financiële stabiliteit te versterken.
De toekomst van het centrale bankwezen is onlosmakelijk verbonden met innovatie. Of het nu gaat om kunstmatige intelligentie, big data, fintech, digitale valuta of groene financiering: innovatie biedt de kans om technologie in te zetten om nieuwe publieke goederen voor centrale banken te verkennen en het financiële stelsel voor iedereen beter te laten functioneren.
Om tegemoet te komen aan de groeiende behoefte van centrale banken om op dit gebied samen te werken, bieden de BIS Innovation Hub Centres een platform voor verantwoorde innovatie, terwijl het Cyber Resilience Coordination Centre centrale banken in staat stelt zich te beschermen tegen de daarmee samenhangende risico’s.
Het Botta-gebouw
Het is een bank
Zoals de naam al aangeeft, fungeert de BIS ook als een bank. Zij biedt financiële diensten aan, uitsluitend aan centrale banken, monetaire autoriteiten en internationale organisaties. Haar banktransacties financieren de activiteiten, salarissen, kantoren en projecten. De BIS is financieel zelfvoorzienend, een uitzondering op het gebied van internationale organisaties!
Tower headquarters building
De huidige en geplande gebouwen
De BIS beschikt momenteel over twee hoofdgebouwen in Bazel: het hoofdkantoor in de Tower (ontworpen door Martin Burckhardt in 1977) aan de Centralbahnplatz en het Botta-gebouw (ontworpen door Mario Botta in 1986) aan de Aeschenplatz. Daarnaast bezit de bank twee oudere gebouwen aan de Centralbahnstrasse en de Gartenstrasse.
Na een internationale wedstrijd heeft de BIS besloten om de uitbreiding van haar complex voort te zetten met een nieuwe toren. De eerste fase zal naar verwachting tot 2027 duren.
(Bron en verdere informatie: Bank for International Settlements)