De Niesen, zijn panorama, sagen en zee verleden
10 augustus 2026
De echte piramides staan in Egypte, enkele piramidevormige bergen en rotsformaties zijn echter in de Zwitserse Alpen te vinden. Een van de meest opvallende is de berg Niesen (2 363 m) in kanton Bern.
Deze berg heeft vanaf Mülenen (692 m) niet alleen een lange steile Standseilbahn naar de top en Berghaus Niesen Kulm met een tussenstop op station Schwandegg (1 631 m), maar ook ’s werelds langste trap naar de top. Deze trap telt 11 674 treden en is alleen toegankelijk tijdens de jaarlijkse Niesen-Treppenlauf.
Een wandeling naar de top en weer terug via wandelwegen duurt weliswaar langer, maar loont zich iedere seconde. Aangezien het om een piramidevormige berg gaat, is de stijging navenant. Het eerste deel tot Schwandegg kan overigens met de Standseilbahn worden afgelegd.
Het prachtige bergpanorama, met uitzicht op de Thunsersee, de Brienzersee, de Berner Alpen, het Berner Mittelland, de Jura, het Simmental, Kandertal, Diemtigtal en andere dalen, doet het stijgingspercentage echter snel vergeten.
Het Berghaus Niesen is in 1856 gebouwd, de Niesenbahn in de jaren 1906-1910. Deze pioniersarbeid van de langste Standseilbahn van Europa vond haar afsluiting met de feestelijke opening op 13 juli 1910.
De historie van Mülenen reikt echter vele eeuwen terug. Mülenen ligt aan de oevers van de Kander en aan het begin van het Kandertal. Het dorp wordt voor het eerst vermeld vanwege zijn Letzi. Een Letzi is een burcht aan het begin van een dal. Ze is voor het eerst vermeld in 1269 en bestond uit een toren en een gracht (Graben) eromheen.
De burcht en het dorp waren het centrum van de Heren van Kien. Bern verwierf deze plaats in 1352. Bern gebruikte de burcht aanvankelijk als residentie van de voogd, maar verplaatste het bestuurlijke centrum naar de Tellenburg in Frutigen. De burcht is daarna afgebroken en als bouwmateriaal gebruikt.
Van veel oudere datum is echter de Niesen. Hoewel ook de trotste miljoenen jaren oude Alpen hier en daar slijtageverschijnselen vertonen, staat de Niesen nog fier overeind. De eerste vermelding van de berg stamt uit 1357 onder de naam ‘an Yesen’, die is afgeleid van Enzian, een plant van de familie Gentiana.
De Niesen staat aan het oostelijke einde van de Niesenkette, die zich in ongeveer 50 miljoen jaar heeft gevormd. De top van de berg neemt nog steeds 0,4 mm per jaar toe, maar verliest door erosie van 1 mm per jaar toch 0,6 mm. De natuur heeft de tijd, maar is uiteindelijk onverbiddelijk, niet alleen voor de mens, maar ook voor bergen, zeeën, rivieren, flora en fauna.
Een verdere bespreking van de geologische samenstelling van stenen blijft achterwege, maar ook hier zijn de steenlagen gevormd van materiaal uit zeeën die eens het Europese continent bedekten.
Afgezien van diverse sagen en legenden over deze opmerkelijke berg, bezochten diverse beroemdheden deze berg en de heilbaden in haar omgeving. Albert von Haller, de dichtende wandelaar, Johann Wolfgang von Goethe, Lord Byron, Felix Mendelssohn en Prinz Friedrich von Hohenzollern zijn enkele van de vele bezoekers.
Het sagendorp op de Niesen
De badhuizen (Heustrichbad, Züneggbad en Mülenenbad) en andere kuuroorden zijn al lang verleden tijd. De sagen leven echter voort, evenals het Berghaus Niesen, het panoramaplatform en de ontmoetingen met andere bergbewoners.
(Bron en verdere informatie: www.spiez.com)
