Klooster, sculpturenpark Schönthal, Hauenstein en Langenbruck
8 april 2026
Het dorp Langenbruck (kanton Basel-Landschaft) is niet alleen de hoogst gelegen gemeente (704 m) van het kanton en een voormalig skioord (de laatste skipiste is in 2025 gesloten), maar ook een pasdorp aan de voet van de Obere Hauensteinpas (743 m) met verdedigingswerken uit de Eerste Wereldoorlog (1914-1918), het klooster Schönthal en zijn schitterende Romaanse portaal.
Langenbruck
Het klooster Schönthal
De weg langs de Schräiegg voert vanaf Langenbruck naar dit voormalige Benedictijnerklooster. Tegenwoordig is het een cultureel centrum met een woonbestemming. De precieze datum van de stichting van het klooster Schönthal in het dorp Langenbruck is onbekend.
Een document uit 1146 bevestigt echter dat graaf Adalbero van Froburg de stichter was en dat het ging om een benedictijnenklooster.De wijding van de kloosterkerk vond plaats in 1187. In 1367 hield de dynastie Froburg op te bestaan en het recht om toezicht te houden op het klooster viel in 1400 toe aan de stad Bazel.
In 1525 is het klooster geplunderd en verwoest door lokale boeren, wellicht geïnspireerd door de opstand van boeren in Duitsland (waarbij Luther door de boeren ten onrechte als bondgenoot werd beschouwd).
In 1529 is het klooster opgeheven als gevolg van de Reformatie in Bazel. De kerk- en kloostergebouwen werden de eeuwen daarna gebruikt als steenovens en opslagruimtes. In 1833 ontstonden de kantons Basel-Stadt en Basel-Landschaft en in 1836 werd het voormalige klooster privé-eigendom.
In 1967 plaatste het kanton Basel-Landschaft de kloosterkerk onder de kantonale monumentenzorg en in 2000 is het Schönthal-Skulpturenpark onder beheer van de Vereniging (Verein) Kloster Schönthal geopend. De contouren van het klooster zijn goed behouden.
De Kretenweg, vesting Hauenstein en een Alpenpanorama
De Kretenweg op ongeveer 1 000 meter hoogte leidt naar een panorama dat reikt tot Bazel, het Mittelland en de Alpen. Hauenstein was een verdedigingswerk van 42 km lang. Het uitzichtspunt Lauchflue, ook wel Panzertümli genoemd, en de Schützengrabenabschnitt Lauchweid herinneren nog aan deze tijd.
Bovendien hebben de militairen destijds, net zoals in Grellingen, diverse gravures in steen achtergelaten. Ook markeren vele grensstenen de gebieden van omliggende gemeenten.
De Lauchflue (Panzertümli)
Deze fortificatie ligt op ongeveer 1 000 meter hoogte te midden van bergketens van de Jura, onder andere de Schöntalflue, de Rehag, de Lauchflue, de Schellenberg, de Schneelochberg, de Belchenflue, de Dürstelberg en de Spalenberg.
Internationale en Zwitserse kunstenaars maken sculpturen op locatie in de weiden en bossen van het prachtige Jura-landschap rond het klooster. Zij geven vorm aan een culturele omgeving van meer dan honderd hectare.
Na zich eerst vertrouwd te hebben gemaakt met het klooster en zijn bijna geschiedenis, hebben meer dan 20 kunstenaars ruim 30 sculpturen gemaakt. De geleidelijke ontwikkeling van de collectie maakt deze tot een werk-in-uitvoering.
(Bron en nadere informatie: www.schoenthal.ch).
Grensstenen en andere bewerkte stenen
Oberdorf
Waldenburg