Petinesca, Kelten en de Tempels van Gumpboden

11 juni 2026

Studen (kanton Bern) ligt aan de voet van de Jäissberg, in het hart van het Berner Seeland. Van de 2e eeuw v.Chr. tot in de 3e eeuw n.Chr. was Petinesca hier het centrum van de regio. Eerst als Keltische nederzetting en vanaf 13 v.Chr. als Romeins dorp (vicus). Dankzij de Aare konden de waterwegen vanaf hier worden benut.

Petinesca, locatie van het Romeinse tempelkomplex bei Studen

Door de aansluiting op het Romeinse wegennet ontwikkelde Petinesca zich tot een belangrijk knooppunt, samen met Aventicum (Avenches), Brenodurum (het schiereiland Enge bij Bern) en Salodurum (Solothurn). In de 2e eeuw telde het ongeveer 2000 inwoners! Er was waarschijnlijk een brug over de Aare en aan de oude loop van de Aare lag misschien ook een Romeinse rivierhaven.

Petinesca is een object van nationaal belang en vandaag zijn de overblijfselen van de wallen en grachten van de Keltische nederzetting, de grondplannen van een groot Romeins tempelcomplex op de Gumpboden en de ruïne van een torencomplex uit de 3e eeuw nog zichtbaar. De Keltische begraafplaats van Studen ligt aan de oostelijke voet van de Jensberg. Hier zijn 52 graven met veelal cultuurhistorisch interessante objecten gedocumenteerd.

Het tempelcomplex Gumpboden

In het Romeinse tempelcomplex op de Gumpboden stonden meerdere tempels en een multifunctioneel gebouw. Het tempelcomplex behoorde tot de Vicus Petinesca en diende als religieus centrum voor de omgeving.

Het complex ontstond in de 1e eeuw. Het ongeveer 1,5 hectare grote terrein was omgeven door een muur. De zes grote tempels zijn Gallo-Romeinse tempels.

(Bron en meer informatie: Archäologischer Dienst des Kantons Bern (ADB).